Hałas w miejscu pracy to jedna z najczęstszych przyczyn chorób zawodowych w Polsce. Jeśli pracujesz na produkcji, budowie, w warsztacie albo obsługujesz maszyny, kodeks pracy zobowiązuje pracodawcę do regularnej kontroli Twojego słuchu. W Centrum Medycznym HIH we Wrocławiu wykonasz audiometrię tonalną na potrzeby medycyny pracy razem z badaniem laryngologicznym w jednym miejscu i w jeden dzień. Badanie jest bezbolesne, trwa kilkanaście minut, a Ty otrzymujesz wynik gotowy do przedstawienia lekarzowi orzecznikowi.

Podstawowe metody oceny słuchu

Ocena słuchu w medycynie pracy opiera się na kilku metodach, które dobiera lekarz w zależności od stanowiska i poziomu narażenia na hałas. Najczęściej spotkasz się z audiometrią tonalną. To badanie, podczas którego w specjalnych słuchawkach słuchasz dźwięków o różnej częstotliwości i głośności, a Twoim zadaniem jest zasygnalizowanie, kiedy je słyszysz. Dzięki temu uzyskujemy audiogram, czyli wykres pokazujący, na jakich częstotliwościach Twój słuch działa prawidłowo, a na jakich pojawia się ubytek.

Drugą metodą jest otoskopia, czyli oględziny przewodu słuchowego i błony bębenkowej za pomocą otoskopu. Lekarz sprawdza, czy w uchu nie ma woskowiny, stanu zapalnego ani innych zmian, które mogłyby zafałszować wynik audiometrii. W Centrum Medycznym HIH otoskopia wykonywana jest na nowoczesnym videoendoskopie, dzięki czemu obraz jest wyraźny i można go pokazać pacjentowi na monitorze.

W razie potrzeby lekarz laryngolog zleca badania uzupełniające, między innymi tympanometrię, która ocenia ruchomość błony bębenkowej, albo skierowanie na konsultację specjalistyczną. Cały zestaw metod pozwala odróżnić ubytek słuchu spowodowany hałasem w pracy od problemów wynikających z innych przyczyn, takich jak infekcje, zmiany wieku czy uszkodzenia mechaniczne.

Wpływ warunków pracy na zdrowie słuchu

Długotrwała ekspozycja na hałas powyżej 85 dB powoduje stopniowe i nieodwracalne uszkodzenie komórek słuchowych w uchu wewnętrznym. Problem jest podstępny, bo pogorszenie słuchu narasta latami i często zauważasz je dopiero wtedy, gdy ubytek jest już znaczny. Najbardziej narażeni są pracownicy produkcji, budownictwa, przemysłu drzewnego i metalowego, obsługa maszyn rolniczych, kierowcy, mechanicy, a także muzycy i obsługa imprez masowych.

Hałas nie wpływa tylko na słuch. Może powodować szumy uszne, zaburzenia równowagi, problemy z koncentracją, podwyższone ciśnienie i przewlekłe zmęczenie. To wszystko przekłada się na bezpieczeństwo pracy pracownik, który nie słyszy sygnału ostrzegawczego maszyny albo komunikatu współpracownika, jest narażony na wypadek.

Pracodawca ma obowiązek zapewnić ochronniki słuchu i regularne badania kontrolne, jeśli poziom hałasu na stanowisku przekracza wartości dopuszczalne. Twoim zadaniem jest natomiast korzystać z tych zabezpieczeń i zgłaszać się na badania w wyznaczonych terminach. Dzięki temu ewentualny ubytek słuchu można wykryć wcześnie i wdrożyć działania zapobiegawcze, zmianę stanowiska, lepsze ochronniki albo skierowanie do specjalisty.

Kiedy i jak często wykonywać badanie słuchu?

Częstotliwość badań zależy od poziomu narażenia na hałas i ustala ją lekarz medycyny pracy podczas badania wstępnego. Standardowo audiometrię wykonuje się przy badaniu wstępnym, czyli przed rozpoczęciem pracy na stanowisku narażonym na hałas, a następnie w ramach badań okresowych. Jeśli pracujesz w warunkach przekroczonych norm hałasu, kontrolę słuchu możesz mieć nawet co rok. W mniej obciążających środowiskach badanie powtarza się co dwa, trzy lub pięć lat.

Ważna zasada techniczna — przed audiometrią tonalną powinieneś mieć minimum 14 do 16 godzin przerwy od ekspozycji na hałas. Jeśli przyjdziesz na badanie zaraz po zmianie, wynik może okazać czasowe przesunięcie progu słuchu, które nie odzwierciedla rzeczywistego stanu Twojego słuchu. Dlatego najlepiej zaplanować wizytę na rano po dniu wolnym albo po nocnym odpoczynku.

Na badanie zgłaszasz się ze skierowaniem od pracodawcy oraz dowodem tożsamości. Jeżeli masz wcześniejsze wyniki audiometrii albo dokumentację laryngologiczną, zabierz je ze sobą, to pomoże lekarzowi ocenić, czy w słuchu zaszły jakieś zmiany. Pamiętaj też, żeby przed wizytą nie używać patyczków do uszu, ponieważ mogą one wepchnąć woskowinę głębiej do przewodu słuchowego.

Jak wygląda badanie słuchu audiometrem?

Audiometria tonalna to badanie nieinwazyjne i bezbolesne. Po wejściu do gabinetu otrzymasz specjalistyczne, dźwiękoszczelne słuchawki. To ważne, żeby żadne dźwięki z zewnątrz nie zaburzały wyniku. Zakładasz słuchawki, a w dłoni trzymasz przycisk reakcji. Twoim jedynym zadaniem jest naciśnięcie przycisku za każdym razem, gdy usłyszysz dźwięk, nawet jeśli będzie bardzo cichy.

Specjalista przeprowadza badanie osobno dla każdego ucha. Aparat audiometryczny emituje tony o różnych częstotliwościach od niskich (250 Hz) do wysokich (8000 Hz)  i stopniowo zmienia ich głośność, ustalając najcichszy poziom, przy którym jeszcze rozpoznajesz dźwięk. Cała procedura trwa zwykle od 10 do 20 minut, zależnie od stanu Twojego słuchu i liczby badanych częstotliwości.

Wynik to audiogram, czyli wykres pokazujący próg słyszenia dla każdej częstotliwości. Lekarz interpretuje go pod kątem norm właściwych dla medycyny pracy i porównuje z poprzednimi badaniami, jeśli takie były. W Centrum Medycznym HIH audiogram trafia bezpośrednio do lekarza orzecznika medycyny pracy, który łączy go z pozostałymi wynikami i wydaje zaświadczenie o zdolności do pracy. Jeśli wynik wskazuje na ubytek słuchu, możesz od razu skonsultować się z laryngologiem HIH, który dobierze dalsze postępowanie.

Znaczenie wyników badania słuchu dla zdrowia pracownika

Audiogram to coś więcej niż formalność potrzebna do zaświadczenia. To Twoja indywidualna historia słuchu, którą można porównywać w kolejnych latach i wcześnie wychwycić niepokojące zmiany. Lekarz medycyny pracy analizuje, czy próg słuchu odpowiada wiekowi i czy nie pojawiają się charakterystyczne ubytki w okolicach 4000 Hz  to tak zwana szczelina hałasowa, typowa dla osób narażonych na długotrwały hałas zawodowy.

Jeśli wynik mieści się w normie, dostajesz zaświadczenie potwierdzające zdolność do pracy na danym stanowisku. Gdy audiogram pokazuje początkowe odchylenia, lekarz może zalecić częstsze kontrole, zmianę ochronników słuchu albo modyfikację warunków pracy. W przypadku znaczącego ubytku skierujemy Cię na konsultację laryngologiczną i dalszą diagnostykę w naszej przychodni wykonasz dodatkowo otoskopię video endoskopową oraz inne badania zlecone przez specjalistę.

Regularne monitorowanie słuchu chroni Cię przed dwiema rzeczami. Po pierwsze, przed dalszą utratą słuchu, którą można zatrzymać, jeśli zareagujesz na czas. Po drugie, przed sytuacją, w której pogorszony słuch wpływa na bezpieczeństwo Twoje i współpracowników. Wcześnie wykryty ubytek to też podstawa ewentualnego orzeczenia o chorobie zawodowej i związanych z nią świadczeniach, jeśli okaże się, że szkoda powstała w trakcie zatrudnienia.

Dlaczego warto wybrać się na badania słuchu do Centrum Medycznego HIH?

Nasze Centrum Medyczne HIH działa we Wrocławiu od ponad 30 lat i obsługuje ponad 1000 firm w ramach medycyny pracy. To oznacza, że nasz zespół zna procedury, terminy i wymogi dokumentacyjne na pamięć, zarówno z perspektywy pracownika, jak i pracodawcy. Jeśli przychodzisz na badanie słuchu, najczęściej wykonasz je razem z pozostałymi badaniami medycyny pracy w jeden dzień, bez kilkukrotnych wizyt.

Co Ci konkretnie oferujemy:

  • audiometria tonalna wykonywana przez doświadczony personel,
  • badanie laryngologa z videoendoskopią ucha dostępna na miejscu, jeśli wynik audiometrii tego wymaga,
  • kompleksowa medycyna pracy w jednym miejscu, okulista, neurolog, lekarz medycyny pracy, laryngolog, badania laboratoryjne, EKG, badania kierowców,
  • system kolejkowy ograniczający czas oczekiwania na badanie,
  • dogodna lokalizacja na Psim Polu (ul. Jana Długosza 48, budynek D) z dojazdem komunikacją miejską i parkingiem,
  • rejestracja telefoniczna i online od poniedziałku do piątku, 9:00 – 17:00,
  • wynik gotowy tego samego dnia, gotowy do przedstawienia pracodawcy lub przekazany elektronicznie.

Dla firm prowadzimy obsługę pakietową, wystawiamy skierowania, wysyłamy wyniki na wskazany adres mailowy, generujemy miesięczne raporty. Jeśli reprezentujesz pracodawcę i chcesz wysłać do nas pracowników, sprawdź cennik medycyny pracy lub zadzwoń. Pracownicy indywidualni umawiają się tym samym numerem albo przez stronę HIH.

Słuch to coś, czego nie da się odzyskać. Jeśli Twoja praca odbywa się w hałasie, regularne badanie audiometryczne jest najprostszym sposobem, żeby zatrzymać problem na etapie, na którym jeszcze można coś zrobić. Zadzwoń, umów się i sprawdź swój słuch w przychodni, która od trzech dekad zajmuje się medycyną pracy we Wrocławiu.